Ermənistan heç bir şərt irəli sürə bilməz
05.02.2022 [09:41]
Delimitasiya və demarkasiya prosesi beynəlxalq qanunlara əsaslanmalıdır
Pərviz SADAYOĞLU
2021-ci ilin sonlarında Azərbaycan ilə Ermənistan arasında gedən danışıqlar prosesi müəyyən müsbət nəticələrə yol açmışdı. Belə ki, həm Soçi, həm də Brüssel görüşlərində iki ölkə arasında münasibətlərin normallaşması, nəqliyyat kommunikasiyalarının açılması və sərhədlərin delimitasiyası, demarkasiyası üzrə işlərə başlanılması ilə bağlı razılaşmalar əldə olunmuşdu. Amma proseslərin gedişi erməni xislətinin mənfurluğunu növbəti dəfə üzə çıxardı. Belə ki, sərhədlərin müəyyənləşdirilməsi ilə bağlı prosesə “şərtlər” irəli sürməklə start verməyə çalışan Ermənistan deyəsən, məğlub tərəf olduğunu və beynəlxalq hüququ unudub. Belə ki, Azərbaycanın xarici işlər naziri Ceyhun Bayramov mətbuata açıqlamasında bildirib ki, iki həftə öncə Ermənistan tərəfi Rusiya vasitəsilə Azərbaycanla sərhədin delimitasiyası ilə bağlı yeni təkliflər verib. Lakin Ermənistanın sərhədlərin delimitasiyası ilə bağlı hər hansı bir şərt irəli sürməyə nə hüquqi, nə siyasi, nə mənəvi haqqı var. XİN rəhbəri vurğulayıb ki, müəyyən mənada prosesə başlamaq üçün ilkin şərtlər irəli sürülüb: “Ermənistan tərəfi Komissiyanın işə başlaması üçün müəyyən şərtlər irəli sürüb. Azərbaycan heç bir qeyd-şərt olmadan bu prosesə açıq olduğunu bildirib”.
C.Bayramov əlavə edib ki, sərhədlərin delimitasiyası məsələsində “kreativ” yanaşmalara ehtiyac yoxdur, beynəlxalq sərhədlər tanınmalıdır.
Məsələ ilə bağlı fikirlərini “Yeni Azərbaycan”a bölüşən politoloq Tofiq Zülfüqarov bildirib ki, ortada yenə də erməni hiyləsi, erməni taktikası hiss edilməkdədir. Ermənistan istəyir ki, Azərbaycan bu ölkənin SSRİ dövründəki sərhədlərini tanısın. Bunu isə Azərbaycanın ərazi bütövlüyünü, suverenliyini rəsmi olaraq tanımadan etmək niyyətindədirlər: “Məqsəd budur. Ermənistanın baş naziri Nikol Paşinyanın da bəyan etdliyi kimi Ermənistan Qarabağla bağlı köhnə siyasətini yeni şəraitdə aparmağa köklənib. Başqa sözlə desək, onlar II Qarabağ müharibəsində biabırcasına məğlub olmalarına baxmayaraq, 30 illik işğal siyasətlərini davam etdirmək istəyirlər”.
Delimitasiya, demarkasiya prosesini texniki proses adlandıran T.Zülfüqarovun fikrincə, bu prosesdən öncə siyasi qərar qəbul edilməlidir. Politoloq qeyd edib ki, dünya təcrübəsində də belədir - dövlətlər qarşılıqlı olaraq bir-birilərinin ərazi bütövlüyünü və suverenliyini tanıyırlar, daha sonra sərhədin texniki xətti müəyyənləşir. “O ki qaldı, nazir Ceyhun Bayramovun ifadə etdiyi “kreativ yanaşma” məsələsinə, burada Ermənistanın sərhəddəki qoşunların geri çəkilməsi ilə bağlı “təklifi” nəzərdə tutulur. Ermənistan çalışır ki, delimitasiya, demarkasiya prosesi başlamadan Azərbaycan qoşunlarını sərhəddən çəksin. Şərt bundan ibarətdir. Azərbaycan isə beynəlxalq hüquq, suverenliyə hörmət məsələsində israrlıdır. Paşinyan hökuməti bu “təklifləri” göndərməmişdən öncə qondarma separatçılara maliyyə yardımı da ayrılması qərarı imzalayır. Bu, nə deməkdir? Demək ki, bu ölkə Azərbaycanın sverenliyini tanımaq niyyətində deyil. Ermənistan istəyir ki, öz sərhəddini təsbit etsin, bununla yanaşı da Qarabağla bağlı mənfur siyasətini davam etdirsin. Sərhədlərini təsbit etdirmək arzuları isə qorxudan qaynaqlanır. Onlar çox narahatdırlar ki, Azərbaycan tarixi ədalət məsələsini aktuallaşdıra bilər. Zəngəzur, Göyçə və digər torpaqlar Sovet dövründə Ermənistana qeyri-qanuni şəkildə kommunistlər tərəfindən verilib. İndiki halda Ermənistanın ölkəmizə qarşı qeyri-qanuni ərazi iddialarına cavab olaraq Azərbaycan bu mövzunu gündəmə gətirə bilər. Onları narahat edən bir məsələ də budur”, - deyə T.Zülfüqarov əlavə edib.
“Ermənistanın şərtlərlə danışması yolverilməzdir. Bu şərtlərin əsas məğzi qoşunların sərhəddən uzaqlaşdırılmasıdır. Ermənistan hakimiyyətinin fikrincə, delimitasiya prosesi bundan sonra başlaya bilər. Bu isə mümkün deyil. Azərbaycan işğaldan azad edilmiş regionlarda, o cümlədən sərhəd ərazilərimizdə son bir ildə kifayət qədər möhkəm və etibarlı infrastruktur yaradıb. Orada bizim postlarımız qurulub, yollar çəkilib, müxtəlif kommunikasiyalar formalaşdırılıb. Bu, Azərbaycanın beynəlxalq aləm tərəfindən tanınmış sərhədləridir. Biz heç kimin topağını zəbt etməmişik və bu işləri beynəlxalq qanunlarla tanınan sərhədlərimiz çərçivəsində həyata keçiririk. Bu sərhədlərdən müəyyən məsafəyə geri çəkilmək nə qədər məqsədəuyğun sayıla bilər? Bu, heç bir praktikada rast gəlinən hal deyil”. Bu fikirləri isə açıqlamasında siyasi şərhçi İlqar Vəlizadə deyib. Onun sözlərinə görə, Azərbaycan digər qonşu dövlətlərlə də sərhədlərinin delimitasiyasını aparıb və bu zaman analoji praktikadan istifadə olunmayıb. “Digər qonşu ölkələrlə aparılan delimitasiya və demarkasiya prosesində heç bir dövlət sərhəd qoşunlarını geri çəkmək kimi bir zərurət hiss etməyib. Təbii ki, Ermənistanla bağlı vəziyyət bir başqadır. Bununla belə sərhəd qoşunları öz xidmətini davam etdirdiyi halda da prosesi aparmaq mümkündür.
Ermənistan delimitasiya demarkasiya prosesini konstruktiv şəkildə aparmaq istəyirsə, ümumi qaydalara, ümumi şərtlərə riayət etməlidir”, - deyən İ.Vəlizadə əlavə edib ki, Ermənistanın bu kimi şərtlər irəli sürməkdə alt məqsədi bəllidir. Onlar sərhədləri tam nəzarətsiz saxlamaq istəyirlər. Bu isə yolverilməzdir və Azərbaycan üçün məqbul deyil.
Xəbər lenti
Hamısına baxDünya
23 Avqust 12:46
Gündəm
23 Avqust 12:15
İdman
23 Avqust 11:45
Sosial
23 Avqust 11:24
Sosial
23 Avqust 11:23
Xəbər lenti
23 Avqust 11:19
Gündəm
23 Avqust 11:17
Gündəm
23 Avqust 11:11
Dünya
23 Avqust 10:30
Dünya
23 Avqust 09:25
Dünya
23 Avqust 08:18
YAP xəbərləri
23 Avqust 07:59
Dünya
22 Avqust 23:58
Dünya
22 Avqust 23:41
Dünya
22 Avqust 22:58
Dünya
22 Avqust 22:37
Dünya
22 Avqust 21:59
Dünya
22 Avqust 21:34
Gündəm
22 Avqust 21:21
Dünya
22 Avqust 20:58
Dünya
22 Avqust 20:35
Dünya
22 Avqust 19:55
Dünya
22 Avqust 19:15
Sosial
22 Avqust 18:50
İqtisadiyyat
22 Avqust 18:27
İdman
22 Avqust 17:41
İdman
22 Avqust 17:10
Sosial
22 Avqust 16:45
Mədəniyyət
22 Avqust 16:20
Mədəniyyət
22 Avqust 15:35
Sosial
22 Avqust 15:20
İqtisadiyyat
22 Avqust 14:54
Sosial
22 Avqust 14:10
Sosial
22 Avqust 13:57
İdman
22 Avqust 13:37
Siyasət
22 Avqust 12:48
Gündəm
22 Avqust 11:55
Gündəm
22 Avqust 11:30
Gündəm
22 Avqust 11:15
MEDİA
22 Avqust 10:55
İqtisadiyyat
22 Avqust 10:40
İqtisadiyyat
22 Avqust 10:20
Sosial
22 Avqust 09:55
Analitik
22 Avqust 09:45
Elm
22 Avqust 09:30
Mədəniyyət
22 Avqust 09:15
Ədəbiyyat
22 Avqust 08:48
Dünya
21 Avqust 23:57
Dünya
21 Avqust 23:34
Dünya
21 Avqust 22:58
Dünya
21 Avqust 22:32
Dünya
21 Avqust 21:59
Dünya
21 Avqust 21:38
Dünya
21 Avqust 20:57
Dünya
21 Avqust 20:35
Dünya
21 Avqust 19:55
Dünya
21 Avqust 19:35
İdman
21 Avqust 18:58
Mədəniyyət
21 Avqust 18:45
Mədəniyyət
21 Avqust 18:16
İqtisadiyyat
21 Avqust 17:45
İqtisadiyyat
21 Avqust 17:15
Elm
21 Avqust 16:58
Sosial
21 Avqust 16:35
Sosial
21 Avqust 16:15
Elm
21 Avqust 15:55
Gündəm
21 Avqust 15:50
Elm
21 Avqust 15:25
Mədəniyyət
21 Avqust 14:48
Dünya
21 Avqust 13:58

