Tarixi Sınaqlardan Keçən Mənəvi Sərvətimiz: Heydər Əliyev və Ana Dilimiz Dil

Bakı:

22 °C

68 %

4 m/s

Əlaqə

AZ RU EN

Ana səhifə / YAP xəbərləri / Tarixi Sınaqlardan Keçən Mənəvi Sərvətimiz: Heydər Əliyev və Ana Dilimiz Dil

Tarixi Sınaqlardan Keçən Mənəvi Sərvətimiz: Heydər Əliyev və Ana Dilimiz Dil

30.07.2026 [14:00]

Hər bir millətin mənəvi varlığının əsası, onun tarixi, mədəniyyəti və özünüdərkidir. Azərbaycan xalqının ən böyük sərvətlərindən biri olan doğma dilimiz çoxəsrlik tarixə malik olmaqla yanaşı, çətin və keşməkeşli yollardan keçərək bu günümüzə qədər gəlib çatmışdır. Sovet dövründə mövcud olan maneələrə, məhdudlaşdırma siyasətinə və süni əngəllərə baxmayaraq, sarsılmaz təməlləri olan Azərbaycan dili öz mövcudluğunu, saflığını qoruya bilib. Bu mürəkkəb tarixi prosesdə ana dilimizin hamisi, ulu öndər Heydər Əliyevin göstərdiyi xidmətlər əvəzsizdir. Tarixə nəzər salsaq, 1945-ci ildə Azərbaycan Elmlər Akademiyasının tərkibində müstəqil Dilçilik İnstitutunun yaradılması dilçiliyimizin elm kimi formalaşmasına, tədqiqinə və sistemləşdirilməsinə böyük təkan verdi. Lakin ana dilimizin inkişafında əsl dönüş nöqtəsi 1970-ci illərə təsadüf edir. Heydər Əliyev respublikaya rəhbərlik etdiyi ilk günlərdən etibarən milli-mənəvi dəyərlərin, o cümlədən ana dilinin qorunması məsələsini hər zaman diqqət mərkəzində saxlayırdı. Həmin dövrdə rəsmi dairələrdə Azərbaycan dilində çıxış etmək xüsusi iradə tələb etsə də, Ümummilli Lider ali kürsülərdən ana dilində danışmaqla bütün xalqa dərin qürur hissi yaşadırdı. Ən vacib və həlledici tarixi addımlardan biri isə 1978-ci ildə atıldı. Həmin dövrdə SSRİ-nin yeni Konstitusiyası təsdiq edilən zaman dövlət dili haqqında maddənin sənədə salınmaması təhlükəsi mövcud idi. Lakin Heydər Əliyev bu tarixi ədalətsizliklə barışmayaraq, ən yüksək səviyyədə öz prinsipial və qətiyyətli mövqeyini nümayiş etdirdi. 1978-ci il aprelin 2-də Ali Sovetin Azərbaycan SSR Konstitusiyasının layihəsinə həsr olunmuş sessiyasında məhz ulu öndərin kəskin təkidi ilə sənədin 73-cü maddəsinə dövlət dilinin Azərbaycan dili olması barədə əlavə edildi. Bu qərar sadəcə hüquqi dəyişiklik deyil, eyni zamanda milli kimliyimizin və şüurumuzun xilası demək idi. Müstəqilliyimizin bərpasından sonra Azərbaycan dilinin dövlət statusu daha da möhkəmləndi və genişləndi. Ulu Öndərin 2001-ci il iyulun 18-də imzaladığı “Dövlət dilinin tətbiqi işinin təkmilləşdirilməsi haqqında” fərmanı ilə latın qrafikalı əlifbaya tam keçid təmin edildi. Eyni ilin avqustun 9-da imzalanmış fərmanla isə 1 avqust tarixi Azərbaycan Əlifbası və Azərbaycan Dili Günü kimi təsis edildi. Daha sonra 2003-cü ilin yanvarında qəbul edilmiş xüsusi qanun dövlətin ana dilinə qayğısının ən ali hüquqi təminatı oldu. Bu gün hər bir Azərbaycan vətəndaşı dərk etməlidir ki, ana dilimiz sadəcə sadə bir ünsiyyət vasitəsi deyil, azərbaycançılıq məfkurəsinin ana sütunudur. Ulu Öndərin qoyduğu mənəvi miras gələcək nəsillərin də bu dildə qürurla yazıb-yaratmasına və sərbəst şəkildə ifadə olunmasına tam və qəti zəmin yaratmışdır.

Azər SÜLEYMANOV,

Yeni Azərbaycan Partiyası Nəsimi rayon təşkilatının sədri

Paylaş:

Baxılıb: 379 dəfə