13-cü görüş...

Bakı:

16 °C

67 %

11 m/s

Əlaqə

AZ RU EN

Ana səhifə / Gündəm / 13-cü görüş...

13-cü görüş...

01.05.2026 [11:17]

Ermənistan ilə Azərbaycan arasında növbəti ikitərəfli müzakirələr

Nələr müzakirə edildi, nələr razılaşdırıldı?

Azərbaycanın Cənubi Qafqazda yeni təhlükəsizlik arxitekturasının qurulması, davamlı sülhün formalaşdırılması istiqamətində apardığı siyasət öz nəticəsini verməkdədir. Ötən ilin avqustunda Vaşinqtonda sülh sazişinin paraflanması ilə yeni bir mərhələyə qədəm qoyan proses iki ölkənin nümayəndələrinin vasitəçisiz formatda keçirilən görüşləri ilə davam etdirilir - müvafiq komissiyaların görüşü zamanı detallar müəyyənləşdirilir, gələcək işlərin istiqamətləri razılaşdırılır. Yeri gəlmişkən, aprelin 29-da Ermənistan Respublikasında, Ağverəndə Azərbaycan Respublikasının Baş nazirinin müavini Şahin Mustafayevin və Ermənistan Respublikasının Baş nazirinin müavini Mher Qriqoryanın sədrliyi ilə Azərbaycan Respublikası ilə Ermənistan Respublikası arasında dövlət sərhədinin delimitasiyası üzrə Dövlət Komissiyasının və Ermənistan Respublikası ilə Azərbaycan Respublikası arasında dövlət sərhədinin delimitasiyası və sərhəd təhlükəsizliyi məsələləri üzrə Komissiyanın on üçüncü iclası keçirilib.

Təlimat layihələrinin mətnləri razılaşdırılıb...

Görüş zamanı tərəflər delimitasiya tədbirlərinin həyata keçirilməsi ilə bağlı təşkilati və texniki məsələlər üzrə ətraflı fikir mübadiləsi aparıblar. Tərəflər delimitasiya işlərinin həyata keçirilməsi qaydasına dair “Azərbaycan Respublikası ilə Ermənistan Respublikası arasında dövlət sərhədinin delimitasiyası zamanı delimitasiya üzrə ekspert qruplarının iş qaydası haqqında Təlimat”, “Azərbaycan Respublikası ilə Ermənistan Respublikası arasında dövlət sərhədinin delimitasiya xəritəsinin hazırlanması haqqında Təlimat”, “Azərbaycan Respublikası ilə Ermənistan Respublikası arasında dövlət sərhədinin delimitasiya sənədlərinin tərtibatı və nəşri qaydası haqqında Təlimat” layihələrinin mətnlərini razılaşdırıb və mübadilə ediblər. Tərəflər bu təlimatların müvafiq qaydada təsdiq edilməsi üçün öz hökumətlərinə müraciət etmək barədə razılığa gəliblər. Qeyd olunub ki, Azərbaycan Respublikasının ərazisi ilə Ermənistan Respublikasına yüklərin tranziti uğurla həyata keçirilir və hazırda da davam edir. Məmnunluqla vurğulanıb ki, Azərbaycanın Ermənistana neft məhsulları tədarük etməsi iki ölkə arasında iqtisadi-ticari əlaqələrin formalaşmasının göstəricisidir. Həmçinin tərəflərin işgüzar dairələrinin nümayəndələrinin iştirakı ilə iqtisadi-ticari əməkdaşlığın inkişafı, malların və xidmətlərin qarşılıqlı tədarükü, həmçinin tranzit daşımaları məsələləri müzakirə olunub. Komissiyaların görüşünün yekunlarına dair müvafiq Protokol imzalanıb.

İkitərəfli, vasitəçisiz görüşlərin yaratdığı effekt...

2023-cü ilin payızından etibarən iki dövlətin müvafiq delimitasiya komissiyaları arasnda baş tutan bu görüşlər, aparılan müzakirələr və əldə edilən razılaşmalar bir faktı önə çıxarıb - üçüncü tərəfin iştirakı olmadan Azərbaycan və Ermənistan öz aralarında vacib məsələlərlə bağlı razılıq əldə etmək imkanındadırlar. Bu kimi görüşlər növbəti mərhələlərdə görüləcək işlərlə bağlı yeni perspektivlər formalaşdırır. Bu isə öz növbəsində sülhü daha da yaxınlaşdırır - dövlət sərhədlərinin müəyyənləşməsi, delimitasiya və demarkasiyanın həyata keçirilməsi qarşıdakı dövrdə münasibətlərin normallaşması üçün də stimul yaradır. Xüsusilə, hazırki sülhlə bağlı Vaşinqton prosesinin daha da irəliyə aparılması istiqamətində səylərin və iradələrin nümayişi, mövqelərin daha da yaxınlaşmasına yol açır - məhz ikitərəfli təmaslar nəticəsində iki ölkənin müvafiq dövlət strukturları arasında birgə açıqlamalar yayılır. Bu isə yeni dövrdə prosesin daha da inkişaf etdirilməsində olduqca əsaslı nəticələr verə bilər.

Ermənistan sülh prosesinin dividendlərini öz həyatında hiss edir...

Azərbaycan hər zaman sülhün və beynəlxalq hüququn tərəfdarı kimi çıxış edib - hətta 30 illik işğal dövründə belə ölkəmiz sülhpərvər mövqedən geri çəkilməyib. Ardıcıl olaraq bu istiqamətdə addımların davam etdirilməsi isə Vaşinqtonda iki ölkənin sülh sazişinin paraflanmasını imzalanması ilə nəticələnmişdi - yəni, Azərbaycanın təşəbbüsü ilə ortaya çıxan proseslər münasibətlərin yaxınlaşmasında əsaslı rol oynayır. Birmənalı şəkildə qeyd olunmalıdır ki, uğurlu nəticəyə imza atılması yenə də Azərbaycanın adı ilə bağlıdır - illərdir ki, ikitərəfli təmasların yarada biləcək üstünlüklərini önə çəkən dövlətimiz Ermənistanın da vasitəçisiz olaraq danışıqlar aparmasına nail oldu. İndiki mərhələdə isə Ermənistanın sülh qarşılığında əldə edəcəyi üstünlüklər əyani şəkildə ortaya qoyulur. Artıq Azərbaycan Ermənistana neft məhsulları ixrac edir, ölkəmizdən tranzit şəkildə İrəvana doğru yüklərin keçiriliməsinə şərait yaradır. Zəngəzur dəhlizinin (TRİPP) açılması ilə bağlı razılığın əldə olunması isə bütövlükdə Cənubi Qafqaz regionu üçün, fərdi olaraq isə Ermənistan üçün geostrateji, geoiqtisadi, geosiyasi mənada yeni üfiqlər açmaqla yanaşı, yaşadığımız coğrafiyada dövlətlərarası münasibətlərə yeni bir ruh qazandırır. Artıq Cənubi Qafqaz Şərq-Qərb, Şimal-Cənub qlobal cəhətlərarası münasibətlərdə əsaslı dönüş nöqtəsi rolunu oynayacaq. Sülh prosesində əsaslı yolun gedildiyini nəzərə alsaq, bu kimi görüşlər və müzakirələr qısa zamanda nəticəyə nail olunacağına da ümid yaradır. Azərbaycanın mövqeyi hər zamankı kimi, açıq və şəffafdır: Bakı Cənubi Qafqazda əbədi sülhün yaranması, qütblərarası münasibətlərdə yeni bir cığırın açılması, qlobal inteqrasiyanın sürətlənməsi üçün səy göstərir. Yeni ticari münasibətlərin ən vacib geostrateji nöqtəsi sayılan Cənubi Qafqazın sabit və inkişafa yönəlik üstünlükləri göz önünə çıxarıldılar və bütün bunlar yeni dividendlər vəd edir.

Sülh üçün səfərbərlik - Vaşinqton prosesi uğurlu nəticə vəd edir

Ən mühüm nümunə də məhz Vaşinqton görüşünə ev sahibliyi etmiş ABŞ-ın məsələyə münasibətidir. Rəsmi Vaşinqton ölkəmizin regionda yaratdığı yeni reallıqları yüksək dəyərləndirir və Prezident Tramp bu faktı həm imzası ilə təsdiqləyib, həm də görüşdən sonra dəfələrlə dilə gətirib. Azərbaycan liderinin fəaliyyətini yüksək dəyərləndirməklə, ölkəmizi etibarlı tərəfdaş adlandırmaqla Prezident Tramp bir daha ABŞ-ın Azərbaycanla strateji əlaqələrdə maraqlı olduğunu ortaya qoyub. Çünki Bakının qətiyyəti ilə yaranan sülh prosesi bütövlükdə qlobal ticarətə yeni bir stimul qazandıracaq. Bunun üçün isə Ermənistan sülhlə bağlı son addımlarını tezləşdirməlidir. Ən əsas şərt isə rəsmi İrəvanın özünün Konstitusiyasında dəyişiklik etməsi, Azərbaycana qarşı olan əsassız torpaq iddialarından əl çəkməsi və sülhün, sabitliyin davamlı, əbədi olmasına töhfə verməsidir. Ortadakı razılaşmalar, rəsmi İrəvanın bu yöndəki yanaşması isə yeni dövr üçün mühüm əhəmiyyət kəsb edir. Xüsusilə Ermənistanın dövlət sərhədlərinin müəyyənləşidirilməsi ilə bağlı prosesin inkişafına tərəfdar olduğunu bildirməsi, özlüyündə regional sabitlik üçün müəyyən təkandır. Eləcə də Konstitusiya dəyişikliyi ilə bağlı müsbət siqnalların verilməsi prosesin müsbət nəticəyə daha da yaxınlaşmasını təmin edir. Beləliklə, yaxın gələcək üçün proqnozlaşdırılan hadisələrin inkişafı geostrateji baxımdan Cənubi Qafqazda sabitliyin təminini zəruri edir - həm iqtisadi yönümlü layihələrin reallaşması, həm də siyasi trafiklərin fonunda bölgə ilə bağlı reallıqların daha da irəliyə aparılması üçün bu kimi görüşlər, müzakirələr və təmas olduqca vacib təsir bağışlayır.

P.İSMAYILOV

Paylaş:

Baxılıb: 77 dəfə