Vitamin D qəbulu...
19.01.2024 [12:32]
Çox içmək bu xəstəlikləri yaradır
Yeganə BAYRAMOVA
Mütəxəssislər immun sisteminin güclənməsi üçün müxtəlif vitamin komplekslərinin qəbulunu zəruri hesab edirlər. Bu sırada D vitamini xüsusi yer alır. Böyüklər və uşaqlar günəş və qidalardan kifayət qədər D vitamini almadıqları zaman vitamin əlavəsi istifadə edilməlidir. Bu isə mütləq şəkildə həkim nəzarəti altında və deyilən miqdarda olmalıdır.
Tədqiqatlar göstərir ki, D vitamini sümük sağlamlığı üşün çox faydalıdır. Lakin bu vitaminin orqanizmdə norma daxilində olması lazımdır. Çünki D vitamini orqanizmdə toplanma xüsusiyyətinə malik olduğu üçün onun çoxluğu ürəkdə ritmik pozulmalar, böyrəklərdə daş kimi bir çox problemlərə yol aça bilər.
Mövzunu “Yeni Azərbaycan”a dəyərləndirən terapevt Şəmsiyyə Namazlının sözlərinə görə, yüksək miqdarda D vitamininin qəbulu mənfi yan təsirlərə səbəb ola bilər. O, qeyd edib ki, D vitamininin toksikliyi, yan təsirlərin yaranması əsasən qanda kalsiumun artması ilə əlaqədardır: “D vitamini, A, D, E və K vitaminlərini ifraz edən, yağda həll olunan vitaminlər ailəsinə aiddir. Bu vitaminlər yağla yaxşı mənimsənilir və qaraciyərdə və yağ toxumalarında saxlanılır. Bir çox vitaminlərdən fərqli olaraq D vitamini adlandırılan “Xolekalsiferol” əslində bir hormondur və Günəş şüaları sayəsində dərimizdəki xolesteroldan istehsal olunur.
Gündəlik D vitamini ehtiyacının yalnız 10-20 faizə qədəri qida ilə qəbul edilir. Qalan 80-90 faizi Günəş işığına məruz qalmaqla sintez olunur. Yaz aylarında günorta saatlarında D vitamini sintezi həftədə 3-4 dəfə 15-20 dəqiqə Günəş vannası qəbul etməklə təxminən 10.000-20.000 vahid səviyyəsində baş verir”.
Vitamin D ilə zəngin qidalar…
Həkim bildirib ki, süd məhsulları, balıq yağları və yağlı balıqlar, yumurta sarısı, kərə yağı, qaraciyər D vitamini ilə zəngin qidalardır: “D vitamini səviyyəsi qanda ölçülür, ideal olaraq 30-50 ng/ml D vitamini səviyyəsinin kifayət olduğunu düşünülür. 50 ng/ml-dən yuxarı halda bəzi narahatlıqlar hiss olunmağa başlasa da, D vitamini toksikliyi qan səviyyəsində 200 ng/ml-dən yuxarı qalxdıqda başlayır”.
Hipervitaminoz D…
Ş.Namazlı qeyd edib ki, bədəndə zəhərlənməyə səbəb olan D vitamini səviyyəsinin artması yalnız qida və ya Günəşə məruz qalma yolu ilə baş vermir: “Belə yüksək səviyyələr gündə ən az 10.000 vahid D vitamini qəbul edən insanlarda inkişaf edir. D vitamini toksikliyi bədəndəki D vitamini səviyyəsinin zərər verəcək qədər yüksək olması deməkdir. Buna “hipervitaminoz D” də deyilir. Əlavə kimi ideal D vitamini qəbulu gündə 500-2000 vahid olmalıdır, D vitamini qəbulunun dözülə bilən yuxarı həddi gündə 4000 vahiddir.
D vitamini toksikliyi ilə əlaqəli əsas yan təsirlərin əksəriyyəti qanda kalsiumun artması ilə əlaqədardır. Bu yan təsirlər əvvəlcə baş ağrısı, ürək bulanması, qusma, ağızda quruluq, qəbizlik, qarışıqlıq, narahatlıq, əsəb, əzələ zəifliyi və daha da xroniki toksiklik, arterioskleroz, yüksək qan təzyiqi və ritm pozğunluqları kimi ürək-damar sistemi xəstəliklərinə, böyrək daşlarına səbəb olur”.
Norma necə olmalıdır?
Terapevtin sözlərinə görə, hər yaş qruplarına görə qəbul edilməli olan vitamin miqdarı müxtəlifdir. Belə ki, 0-1 yaş arası uşaqlarda gündə 400İU, 1-18 yaş arası uşaqlarda gündə 600 İU, 18 və yuxarı yaşlarda isə gündəlik 1000 İU yetərli göstəricidir. Hamilələr və ya əmizdirən analar gündəlik olaraq 600-2000 İU D vitamin almalıdırlar: “Bəzən ailələr həkimin tövsiyə etdiyi miqdarı yanlış formada tətbiq edirlər. Diş çıxarma və ya gəzmək dövrlərində gecikmə müşahidə edilən zaman həkim nəzarəti olmadan D vitamin verirlər. Və ya iştahsızlıq vəziyyətində də həkim məsləhəti olmadan gərəksiz yerə vitamin verirlər. Bu isə yanlış addım hesab edilir. Əksər zaman isə D vitamin daha çox verilir. Bu isə uşağın vücudunda toplanır. Nəticədə isə D vitamin zəhərlənməsi baş verə bilər. Bu da sağlamlıqla bağlı qorxulu xəstəliklər törədə bilər.
Məhz bu səbəbdən iştahsızlıq, bulantı, qusma, qəbizlik, idrarda artış, vücuddan maye itkisi yarana bilər. Həmçinin əzələlərdə gücsüzlük, yüksək təzyiq, dəridə qaşınmalar da müşahidə edilə bilər”.
Xəbər lenti
Hamısına baxDünya
30 Avqust 23:20
İdman
30 Avqust 22:18
Sosial
30 Avqust 21:25
Dünya
30 Avqust 20:17
Dünya
30 Avqust 19:31
Dünya
30 Avqust 18:14
Dünya
30 Avqust 17:46
Dünya
30 Avqust 16:40
Dünya
30 Avqust 15:18
Dünya
30 Avqust 14:31
Sosial
30 Avqust 13:10
Dünya
30 Avqust 12:25
Dünya
30 Avqust 11:19
Dünya
30 Avqust 10:41
Dünya
30 Avqust 09:17
Dünya
30 Avqust 08:32
Dünya
29 Avqust 23:17
Hadisə
29 Avqust 23:03
Dünya
29 Avqust 22:24
Dünya
29 Avqust 21:19
MEDİA
29 Avqust 21:00
Dünya
29 Avqust 20:35
Dünya
29 Avqust 19:17
Dünya
29 Avqust 18:40
Dünya
29 Avqust 17:25
Dünya
29 Avqust 16:19
Sosial
29 Avqust 16:02
Dünya
29 Avqust 15:31
Dünya
29 Avqust 14:52
Dünya
29 Avqust 14:22
Hadisə
29 Avqust 13:45
İqtisadiyyat
29 Avqust 13:16
İqtisadiyyat
29 Avqust 12:50
İqtisadiyyat
29 Avqust 12:23
Gündəm
29 Avqust 11:59
Siyasət
29 Avqust 11:42
Dünya
29 Avqust 11:35
Gündəm
29 Avqust 11:19
Analitik
29 Avqust 10:55
Ədəbiyyat
29 Avqust 10:21
Dünya
29 Avqust 10:07
Analitik
29 Avqust 09:45
Gündəm
29 Avqust 09:30
Sosial
29 Avqust 09:17
Ədəbiyyat
29 Avqust 08:53
Ədəbiyyat
29 Avqust 08:31
Gündəm
29 Avqust 08:15
Dünya
28 Avqust 23:25
İqtisadiyyat
28 Avqust 22:43
Sosial
28 Avqust 22:19
Dünya
28 Avqust 21:36
Siyasət
28 Avqust 20:49
Siyasət
28 Avqust 20:12
Dünya
28 Avqust 19:14
İdman
28 Avqust 18:27
Dünya
28 Avqust 17:22
Dünya
28 Avqust 16:14
Mədəniyyət
28 Avqust 15:48
Elm
28 Avqust 15:36
Sosial
28 Avqust 14:18
İqtisadiyyat
28 Avqust 13:24
Elanlar
28 Avqust 12:49
Gündəm
28 Avqust 11:16
İqtisadiyyat
28 Avqust 10:54
İqtisadiyyat
28 Avqust 10:25
Gündəm
28 Avqust 09:30
Sosial
28 Avqust 09:17
Ədəbiyyat
28 Avqust 08:51
Sosial
28 Avqust 08:38
Dünya
27 Avqust 23:21

