1 Avqust – Azərbaycan əlifbası və Azərbaycan dili: Milli kimliyimizin ən dəyərli xəzinəsi

Bakı:

25 °C

69 %

8 m/s

Əlaqə

AZ RU EN

Ana səhifə / YAP xəbərləri / 1 Avqust – Azərbaycan əlifbası və Azərbaycan dili: Milli kimliyimizin ən dəyərli xəzinəsi

1 Avqust – Azərbaycan əlifbası və Azərbaycan dili: Milli kimliyimizin ən dəyərli xəzinəsi

29.07.2026 [10:41]

Şamilli Turabəxanım,

YAP Nərimanov rayon təşkilatının gənc fəalı

Hər bir xalqı dünyada tanıdan ən mühüm dəyərlərdən biri onun dilidir. Dil sadəcə ünsiyyət vasitəsi deyil; o, xalqın tarixini, mədəniyyətini, düşüncə tərzini və milli kimliyini gələcək nəsillərə çatdıran ən qiymətli mənəvi sərvətdir. Azərbaycan dili də əsrlər boyu bütün çətinliklərə sinə gərərək yaşamağı bacarıb və varlığımızı qoruyan əsas sütunlardan birinə çevrilib. Məhz buna görə də hər il 1 Avqust – Azərbaycan əlifbası və Azərbaycan dili günü ölkəmizdə xüsusi ehtiramla qeyd olunur.

Gənclərin gözündə ana dilinin dəyəri

Məncə, gənclər olaraq biz ana dilimizin dəyərini daha dərindən anlamalıyıq. Hansı ölkədə yaşamağımızdan, hansı dildə təhsil alคมğımızdan və ya işləməyimizdən asılı olmayaraq, bizi azərbaycanlı edən ən əsas xüsusiyyətlərdən biri məhz doğma dilimizdir. Dilini sevən insan öz tarixini, mədəniyyətini və kimliyini də sevmiş olur.

Ulu Öndər Heydər Əliyev Azərbaycan dilinin xalqımız üçün əhəmiyyətini hər zaman yüksək qiymətləndirirdi. Onun "Azərbaycan dili bizim milli sərvətimizdir" fikri bu gün də öz aktuallığını qoruyub saxlayır. O bildirirdi ki, müxtəlif dilləri öyrənmək çox vacibdir, lakin insan ilk növbədə öz ana dilini mükəmməl bilməli, onu qorumalı və gələcək nəsillərə saf şəkildə ötürməlidir.

Tarixi sınaqlar və dilimizin hüquqi statusu

Azərbaycan dilinin bugünkü inkişaf yolu heç də hamar olmayıb. Ötən əsrin 70-ci illərində Sovet İttifaqında milli dillərin sıxışdırılması siyasəti aparıldığı, bir çox respublikalarda ana dilinin ictimai-siyasi həyatda istifadəsinin məhdudlaşdırıldığı bir dövrdə Heydər Əliyev Azərbaycan dilinin hüquqlarını qətiyyətlə müdafiə etdi. O, dəfələrlə vurğulayırdı ki, ana dilinin qorunması milli varlığımızın qorunması deməkdir.

Bu istiqamətdə atılan ən mühüm tarixi addımlardan biri 1978-ci ildə baş tutdu. Həmin il Azərbaycan SSR Konstitusiyasına Azərbaycan dilinin dövlət dili olması ilə bağlı maddənin salınması o dövrün mürəkkəb siyasi şəraitində milli kimliyimizin qorunması baxımından olduqcu cəsarətli addım idi.

Müstəqilliyimizi bərpa etdikdən sonra isə ana dilimizin inkişafı yeni mərhələyə qədəm qoydu:

1995-ci il Konstitusiyası: Azərbaycan Respublikasının əsas qanununda dövlət dilinin Azərbaycan dili olduğu təsbit edildi, onun hüquqi statusu möhkəmləndi.

2001-ci il Fərmanı: Ulu Öndər Heydər Əliyevin imzaladığı Fərmana əsasən latın qrafikalı Azərbaycan əlifbasına tam keçidin başa çatması nəzərə alınaraq 1 avqust Azərbaycan əlifbası və Azərbaycan dili günü elan edildi.

Qanunvericilik və normalar: "Azərbaycan Respublikasında dövlət dili haqqında" Qanun və "Azərbaycan dilinin Orfoqrafiya Normaları" dilimizin tətbiqini, saflığını və yazı mədəniyyətinin vahid qaydalar əsasında inkişafını təmin etdi.

Bu gün Prezident İlham Əliyev tərəfindən də bu siyasət uğurla davam etdirilir. Qloballaşma şəraitində dilimizin elektron məkanda genişləndirilməsi, Dövlət Dil Komissiyasının fəaliyyətinin gücləndirilməsi və Dil Monitorinq Mərkəzinin yaradılması bu sahədə görülən ardıcıl işlərdəndir.

Müasir dövrün çağırışları və bizim məsuliyyətimiz

Müasir dövrdə qloballaşma və sosial şəbəkələrin sürətli inkişafı gündəlik danışığımızda xarici sözlərin həddindən artıq işlədilməsi hallarını artırır. Əlbəttə, başqa dilləri öyrənmək böyük üstünlükdür, lakin bu, heç vaxt ana dilimizin kölgədə qalmasına səbəb olmamalıdır. İnsan nə qədər çox dil bilsə də, öz doğma dilində təmiz, düzgün danışmağı və yazmağı bacarmalıdır. Çünki dilimizi qorumaq təkcə dövlətin və ya dilçi alimlərin deyil, hər bir Azərbaycan vətəndaşının, xüsusilə də gənclərin üzərinə düşən əsas borcudur.

Azərbaycan dilini qorumağın ən yaxşı yolu gündəlik həyatda ona hörmətlə yanaşmaqdır. Sosial şəbəkələrdə səssizcə düzgün yazmaq, lazımsız xarici ifadələrdən qaçmaq, Azərbaycan ədəbiyyatını oxumaq və klassiklərimizə maraq göstərmək dilimizin zənginliyini dərk etməyə kömək edir. Ana dilinə sevgi məhz belə kiçik, amma davamlı addımlarla formalaşır.

Harada yaşamağımızdan asılı olmayaraq, dünyanın müxtəlif yerlərindəki milyonlarla azərbaycanlını birləşdirən ən güclü mənəvi bağ məhz ana dilimizdir. Bu dili qorumaq keçmişimizə hörmət, bu günümüzə sahib çıxmaq və gələcəyimizə qoyulan ən qiymətli sərmayədir. 1 Avqust sadəcə təqvimdə qeyd olunan bir tarix deyil; o bizə xatırladır ki, dilimizi yaşatmaq milli kimliyimizi yaşatmaq deməkdir. Gənclər olaraq bu zəngin dilin daşıyıcısı olmaqdan qürur duymalı və onu göz bəbəyi kimi qorumalıyıq.

Paylaş:

Baxılıb: 278 dəfə