20 Yanvar – Azadlıq və müstəqillik yolunda qanla yazılan tarix
19.01.2026 [17:15]
Eldar Əsədov
YAP Tərtər rayon təşkilatının sədri
Azərbaycan xalqının müasir tarixində 20 Yanvar faciəsi xüsusi yer tutur. 1990-cı ilin 20 yanvar gecəsi sovet imperiyasının totalitar rejimi tərəfindən Bakıda və ölkənin bir sıra bölgələrində dinc əhaliyə qarşı həyata keçirilən hərbi müdaxilə nəticəsində yüzlərlə günahsız insan qətlə yetirilmiş, minlərlə insan yaralanmışdır. Bu qanlı hadisə Azərbaycan xalqının azadlıq və müstəqillik arzularını boğmaq məqsədi daşısa da, əksinə, milli iradəni daha da gücləndirmiş, müstəqillik yolunda dönüş nöqtəsinə çevrilmişdir.
1980-ci illərin sonlarında SSRİ-də gedən siyasi böhran, mərkəzi hakimiyyətin zəifləməsi və Azərbaycan xalqının artan milli azadlıq tələbləri Moskvanı ciddi narahat edirdi. 1990-cı ilin yanvarında bu tələblərin qarşısını almaq məqsədilə Sovet Ordusunun böyük hərbi kontingenti Bakıya yeridildi. Fövqəladə vəziyyət elan olunmadan həyata keçirilən bu əməliyyat nəticəsində qadınlar, uşaqlar, yaşlı insanlar və gənclər amansızcasına qətlə yetirildi.
Tanklar və zirehli texnika dinc sakinlərin üzərinə sürüldü, küçələrdə atəş açıldı, təcili tibbi yardım maşınları belə hədəfə alındı. Rəsmi məlumatlara görə, 20 Yanvar faciəsi nəticəsində 130-dan çox insan şəhid olmuş, 700-dən artıq şəxs yaralanmış, yüzlərlə insan qanunsuz olaraq həbs edilmişdir
20 Yanvar faciəsi Azərbaycan xalqının yaddaşında yalnız bir faciə deyil, eyni zamanda milli şüurun oyanışı, azadlıq iradəsinin təzahürü kimi həkk olunmuşdur. Sovet rejiminin zorakılığı xalqın mübarizə əzmini sındıra bilmədi. Əksinə, bu qanlı hadisə Azərbaycan xalqını daha da birləşdirdi və müstəqillik uğrunda mübarizəni sürətləndirdi.
1991-ci ildə Azərbaycanın dövlət müstəqilliyinin bərpa olunmasında 20 Yanvar şəhidlərinin qanı ilə yazılan tarix mühüm rol oynadı. Onlar azadlıq ideyasını canları bahasına qoruyaraq gələcək nəsillərə örnək oldular.
20 Yanvar hadisələrinə ilk dəfə düzgün siyasi qiymət Ümummilli Lider Heydər Əliyev tərəfindən verilmişdir. O, faciədən dərhal sonra – 1990-cı il yanvarın 21-də Moskvada Azərbaycanın daimi nümayəndəliyində çıxış edərək bu qanlı əməliyyatı açıq şəkildə pisləmiş, onu insanlığa qarşı cinayət adlandırmışdır. Sonralar Ulu Öndərin təşəbbüsü ilə 20 Yanvar faciəsinə dövlət səviyyəsində siyasi-hüquqi qiymət verilmişdir.
Bu gün Möhtərəm Prezidentimiz İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə 20 Yanvar şəhidlərinin xatirəsi daim uca tutulur, onların ailələrinə dövlət qayğısı göstərilir, şəhidlik anlayışı Azərbaycan cəmiyyətində ən ali dəyər kimi qorunur.
Hər il yanvarın 20-də Azərbaycan xalqı Şəhidlər xiyabanını ziyarət edir, 20 Yanvar şəhidlərinin məzarları üzərinə qərənfillər düzür, onların əziz xatirəsini dərin ehtiramla yad edir. Bu gün gənc nəsil üçün də vətənpərvərlik, mübarizə və fədakarlıq dərsi kimi mühüm əhəmiyyət daşıyır.
20 Yanvar şəhidləri öz canları ilə sübut etdilər ki, Azərbaycan xalqı azadlıq və müstəqillik yolundan heç vaxt dönməyəcək. Onların xatirəsi qəlbimizdə əbədi yaşayacaq, göstərdikləri qəhrəmanlıq gələcək nəsillərə örnək olacaqdır.
20 Yanvar faciəsinin 36-cı ildönümündə biz şəhidlərimizin ruhu qarşısında baş əyir, onların müqəddəs xatirəsini dərin hörmət və ehtiramla anırıq. Bu tarix bizə bir daha xatırladır ki, müstəqillik asan qazanılmayıb və onu qorumaq hər bir Azərbaycan vətəndaşının müqəddəs borcudur.
Xəbər lenti
Hamısına baxDünya
23 İyun 21:24
Müsahibə
23 İyun 20:43
Dünya
23 İyun 20:19
Dünya
23 İyun 19:55
Dünya
23 İyun 19:21
Dünya
23 İyun 19:03
Gündəm
23 İyun 17:48
YAP xəbərləri
23 İyun 17:38
Elanlar
23 İyun 17:26
Sosial
23 İyun 16:50
YAP xəbərləri
23 İyun 16:49
YAP xəbərləri
23 İyun 16:46
YAP xəbərləri
23 İyun 16:05
Sosial
23 İyun 16:01
Sosial
23 İyun 15:27
Gündəm
23 İyun 15:21
Gündəm
23 İyun 15:20
Gündəm
23 İyun 15:18
Gündəm
23 İyun 15:07
YAP xəbərləri
23 İyun 15:00
Dünya
23 İyun 14:37
Siyasət
23 İyun 14:23
Gündəm
23 İyun 14:20
İqtisadiyyat
23 İyun 13:53
Gündəm
23 İyun 13:51
Gündəm
23 İyun 13:28
Müsahibə
23 İyun 13:25
Gündəm
23 İyun 12:56
Sosial
23 İyun 12:50
İqtisadiyyat
23 İyun 12:50
Hadisə
23 İyun 12:49
Siyasət
23 İyun 11:52
Gündəm
23 İyun 11:37
Gündəm
23 İyun 11:25
Gündəm
23 İyun 11:25
Siyasət
23 İyun 11:14
Siyasət
23 İyun 10:58
Gündəm
23 İyun 10:54
Gündəm
23 İyun 10:39
Siyasət
23 İyun 10:36
Analitik
23 İyun 10:15
İqtisadiyyat
23 İyun 09:50
Ədəbiyyat
23 İyun 09:32
Analitik
23 İyun 09:14
Sosial
23 İyun 08:51
Sosial
23 İyun 08:37
Dünya
22 İyun 23:20
Dünya
22 İyun 22:47
İdman
22 İyun 22:24
Dünya
22 İyun 21:52
Elm
22 İyun 21:36
Dünya
22 İyun 21:19
Dünya
22 İyun 20:43
Elm
22 İyun 20:32
İqtisadiyyat
22 İyun 20:17
Dünya
22 İyun 19:50
Gündəm
22 İyun 19:38
Dünya
22 İyun 19:22
Dünya
22 İyun 19:10
Dünya
22 İyun 18:30
Elm
22 İyun 18:11
YAP xəbərləri
22 İyun 17:08
İdman
22 İyun 16:50
Gündəm
22 İyun 16:31
YAP xəbərləri
22 İyun 16:07
Sosial
22 İyun 15:45
Siyasət
22 İyun 15:31
Siyasət
22 İyun 15:29
Hadisə
22 İyun 15:15
Gündəm
22 İyun 15:05

