Tədqiqat: Yer Ayı kosmik radiasiyadan qoruyurmuş
01.04.2026 [14:22]
Alimlər müəyyən ediblər ki, Yerin maqnit sahəsi Ayı kosmik radiasiyadan qismən qoruyur. Müəyyən dövrlərdə bu sahə peykin arxa tərəfində qalaktik kosmik şüaların axınını təxminən 20 faiz azaldır.
AZƏRTAC xəbər verir ki, tədqiqatın nəticələri “Science Advances” jurnalında dərc olunub.
Qalaktik kosmik şüalar kosmosdakı obyektləri daim “bombardman edən” yüksək enerjili hissəciklərdir. Onlar elektron qurğulara zərər verə və astronavtların sağlamlığı üçün təhlükə yarada bilər. Yer belə təsirdən maqnitosfer sayəsində qorunur — bu, planetin maqnit sahəsinin yaratdığı və yüklü hissəcikləri yayındıran bir sahədir.
Yeni tədqiqat göstərib ki, orbitin bəzi hissələrində Ay da əlavə müdafiə əldə edir. Alimlər Çinin “Çanye-4” eniş aparatının Ayın arxa tərəfində apardığı neytron və dozimetrik eksperimentin məlumatlarını təhlil ediblər.
Detektorlar qeydə alıb ki, müəyyən dövrlərdə orada kosmik şüaların səviyyəsi nəzərəçarpacaq dərəcədə — təxminən beşdəbir dəfə azalır. Bu mərhələlər “Ay səhəri” adlandırılan dövrə təsadüf edir və hər Ay tsiklinin təxminən iki günü qədər davam edir.
Müşahidələr 31 Ay tsikli ərzində aparılıb və bu effektin sabit olduğunu təsdiqləyib. Tədqiqatçıların fikrincə, hissəciklərin axınının azalması Ayın bu zaman Yerin maqnit quyruğu adlanan sahəsindən keçməsi ilə bağlıdır. Bu, maqnitosferin uzanan hissəsidir və kosmik şüalanmanı qismən zəiflədir.
Tədqiqatın müəllifləri qeyd edirlər ki, bu kəşf gələcəkdə Aya missiyaların planlaşdırılması üçün mühüm əhəmiyyət kəsb edir, çünki avadanlıq və astronavtlar üçün radiasiya risklərini daha dəqiq qiymətləndirməyə imkan verə bilər.
Xəbər lenti
Hamısına baxDünya
25 Avqust 23:58
Dünya
25 Avqust 23:36
İdman
25 Avqust 23:36
Dünya
25 Avqust 22:57
Dünya
25 Avqust 22:36
Elanlar
25 Avqust 22:24
Siyasət
25 Avqust 21:57
Dünya
25 Avqust 21:56
Siyasət
25 Avqust 21:45
Dünya
25 Avqust 21:32
Dünya
25 Avqust 20:59
Dünya
25 Avqust 20:39
Dünya
25 Avqust 19:58
Dünya
25 Avqust 19:27
İqtisadiyyat
25 Avqust 18:56
İqtisadiyyat
25 Avqust 18:25
Elm
25 Avqust 17:58
Elm
25 Avqust 17:25
Sosial
25 Avqust 17:16
Sosial
25 Avqust 16:55
İqtisadiyyat
25 Avqust 16:51
Sosial
25 Avqust 16:40
Sosial
25 Avqust 16:39
Siyasət
25 Avqust 16:15
Elm
25 Avqust 16:10
Siyasət
25 Avqust 16:02
Elm
25 Avqust 15:35
İqtisadiyyat
25 Avqust 14:47
Dünya
25 Avqust 14:16
Dünya
25 Avqust 13:38
Dünya
25 Avqust 12:45
Analitik
25 Avqust 11:50
Siyasət
25 Avqust 11:35
Analitik
25 Avqust 11:15
Analitik
25 Avqust 10:35
Ədəbiyyat
25 Avqust 10:15
Analitik
25 Avqust 09:25
Dünya
24 Avqust 23:58
Dünya
24 Avqust 23:36
Dünya
24 Avqust 22:58
Dünya
24 Avqust 22:23
Dünya
24 Avqust 21:52
Dünya
24 Avqust 21:31
Dünya
24 Avqust 20:55
Dünya
24 Avqust 20:28
Dünya
24 Avqust 19:58
Gündəm
24 Avqust 19:50
Dünya
24 Avqust 19:36
Elm
24 Avqust 18:55
Sosial
24 Avqust 18:25
Mədəniyyət
24 Avqust 17:55
Elm
24 Avqust 17:25
Gündəm
24 Avqust 17:02
Gündəm
24 Avqust 16:58
Gündəm
24 Avqust 16:46
Sosial
24 Avqust 16:42
Sosial
24 Avqust 15:50
Siyasət
24 Avqust 15:43
Siyasət
24 Avqust 15:42
Siyasət
24 Avqust 15:39
Mədəniyyət
24 Avqust 15:31
Mədəniyyət
24 Avqust 14:59
İqtisadiyyat
24 Avqust 14:28
Dünya
24 Avqust 13:47
Dünya
24 Avqust 12:45
Gündəm
24 Avqust 11:59
Dünya
24 Avqust 11:45
Gündəm
24 Avqust 11:19
Dünya
24 Avqust 10:30
Dünya
24 Avqust 09:33

