Qandan nadir gen mutasiyalarını aşkarlayan portativ cihaz hazırlanıb
10.06.2025 [10:54]
Rutgers Universitetinin Nyu-Brunsvik kampusunda mühəndislərdən ibarət bir tədqiqat qrupu nadir genetik mutasiyaların tez və dəqiq aşkarlanması üçün portativ diaqnostik cihaz hazırlayıb. Bu cihaz bir damla qan nümunəsi ilə ürək çatışmazlığına səbəb ola bilən irsi transtiretin amiloidozu (ATTR) kimi xəstəlikləri müəyyən etməyə imkan verir.
AZƏRTAC “MedicalXpress” portalına istinadla xəbər verir ki, araşdırma “Communications Engineering” jurnalında dərc olunub.
Transtiretin genində baş verən spesifik mutasiyalar, xüsusilə Qərbi Afrika mənşəli populyasiyalarda geniş yayılıb və vaxtında aşkar edilmədikdə ciddi ürək problemlərinə yol aça bilər. Cihazın erkən diaqnostik imkanları bu kimi halların qarşısını almaq baxımından əhəmiyyətlidir, çünki ATTR üçün mövcud müalicə üsulları erkən mərhələdə effektiv ola bilər.
Layihənin əsas tədqiqatçısı, Rutgers Mühəndislik Məktəbinin professoru Mehdi Cavanmard qeyd edir ki, mövcud genetik testlərin nəticə verməsi üçün günlər və ya həftələr lazım olur. Yeni cihaz isə daha sürətli, sərfəli və istifadəsi asan olan test üsulu təqdim edir.
Cihazın texnoloji əsasını allele-spesifik polimeraza zəncirvari reaksiya (ASPCR) təşkil edir. Bu üsul mikrofluidik çiplərdə yerləşdirilən DNT nümunələrinin elektrik empedansı üzərində təsirini ölçərək mutasiyaları aşkar edir. ASPCR ənənəvi PCR texnologiyası ilə müqayisədə daha spesifik olub, mutasiyaların hədəflənmiş şəkildə identifikasiyasına imkan verir. İlkin laboratoriya sınaqları altı xəstə nümunəsi üzərində aparılıb və cihaz mutasiyaların mövcudluğunu dəqiqliklə müəyyən edə bilib. Tədqiqatçılar texnikanın həm həssaslığını, həm də spesifikliyini artırmaq istiqamətində işlərini davam etdirir, həmçinin birdən çox mutasiyanın eyni anda aşkarlanması üçün cihazın funksional imkanlarını genişləndirməyə çalışırlarlar. Bu, gələcəkdə tək test vasitəsilə bir sıra genetik xəstəliklərin aşkarlanmasını mümkün edə bilər.
Hazırda ASPCR analiz mərhələsi mikroçipdən kənarda aparılır, lakin gələcək hədəf bu mərhələ ilə yanaşı, elektrik aşkarlama prosesini də birbaşa mikroçip üzərində birləşdirməkdir. Bu, tam inteqrasiya olunmuş, yığcam və istifadəyə hazır diaqnostik sistemin formalaşmasına gətirib çıxara bilər.
Xəbər lenti
Hamısına bax
Gündəm
25 İyun 10:53
Siyasət
25 İyun 10:27
Gündəm
25 İyun 09:50
Analitik
25 İyun 09:32
Ədəbiyyat
25 İyun 09:15
Mədəniyyət
25 İyun 08:51
Sosial
25 İyun 08:28
Dünya
24 İyun 23:32
İqtisadiyyat
24 İyun 23:17
Dünya
24 İyun 22:40
Dünya
24 İyun 22:34
Dünya
24 İyun 22:15
Elm
24 İyun 21:54
Dünya
24 İyun 21:30
Müsahibə
24 İyun 21:19
Dünya
24 İyun 20:41
Müsahibə
24 İyun 20:35
İqtisadiyyat
24 İyun 20:13
Siyasət
24 İyun 19:50
Dünya
24 İyun 19:22
Dünya
24 İyun 19:05
Dünya
24 İyun 18:19
Dünya
24 İyun 17:54
Gündəm
24 İyun 17:52
Dünya
24 İyun 17:27
Dünya
24 İyun 16:49
Dünya
24 İyun 16:30
Siyasət
24 İyun 15:58
Siyasət
24 İyun 15:57
İqtisadiyyat
24 İyun 15:56
Elanlar
24 İyun 15:48
Sosial
24 İyun 15:24
Dünya
24 İyun 15:23
YAP xəbərləri
24 İyun 15:04
Gündəm
24 İyun 14:51
Dünya
24 İyun 14:39
İqtisadiyyat
24 İyun 14:10
Sosial
24 İyun 14:08
Dünya
24 İyun 13:51
İdman
24 İyun 13:25
İqtisadiyyat
24 İyun 13:08
Elm
24 İyun 13:07
Sosial
24 İyun 13:06
İqtisadiyyat
24 İyun 13:06
Dünya
24 İyun 12:41
Elanlar
24 İyun 12:32
Elm
24 İyun 12:27
Gündəm
24 İyun 12:27
Siyasət
24 İyun 12:26
Dünya
24 İyun 12:19
Gündəm
24 İyun 11:57
YAP xəbərləri
24 İyun 11:40
Siyasət
24 İyun 11:37
Gündəm
24 İyun 11:23
Gündəm
24 İyun 10:58
Siyasət
24 İyun 10:31
Siyasət
24 İyun 10:28
Siyasət
24 İyun 10:27
YAP xəbərləri
24 İyun 10:26
Siyasət
24 İyun 10:19
Mədəniyyət
24 İyun 09:50
Ədəbiyyat
24 İyun 09:37
Analitik
24 İyun 09:15
Ədəbiyyat
24 İyun 08:51
Sosial
24 İyun 08:38
Hadisə
24 İyun 07:29
İqtisadiyyat
23 İyun 23:22
Dünya
23 İyun 23:10
İdman
23 İyun 22:42
Dünya
23 İyun 22:17
