Mart çıxdı, dərd çıxdı...
31.03.2023 [10:52]
Hamı yaza mərd çıxdı
Bu gün martın son gününü yaşayırıq. Bu ay baharın gəlişini müjdələməklə yanaşı, Novruz bayramı və tətil günləri ilə də bizi sevindirdi. Bəs günümüzdə tez-tez el məsəli kimi işlədilən “Mart gəldi, dərd gəldi” ifadəsi niyə yaranıb? Bu ayı digərlərindən fərqləndirən nədir? Nə üçün təqvimə qarşı belə diskiriminasiya mövcuddur?
Boz ay bitdi
Bakı Dövlət Universitetinin dosenti, folklorşünas-alim Məhəmməd Məmmədov qəzetimizə açıqlamasında bildirib ki, bu deyim havaların kəskin dəyişilməsi ilə bağlıdır. Martın girməsi əslində, Boz ayın dövrünə təsadüf edir. Boz ay qışdan yaza keçid dövrüdür: “Xalq təqviminə görə, qış fəsli üç hissəyə bölünür. Böyük çillə, Kiçik çillə və Boz ay. Böyük çillə qışın gəlişini bildirir, dekabrın 22-i girir, 40 gün davam edir. Fevralın 1-i Kiçik çillə başlayır, 20 gün davam edir. Boz ay isə qış fəslinin sonuncu ayıdır. Xalq deyimlərinə görə, bu çillə yerini heç cür Boz aya vermək istəmir. Bildiyiniz kimi, Boz ay da havalar tez-tez dəyişir, səma bozarır. Belə bir deyim var, boz ay bozara-bozara keçər”.
Hər ayın ömründən özünə pay biçən ay...
Xalq etimalogiyasına görə, Göy Tanrı ili 12 aya bölüb. Bu vaxt hər aya 32 gün, təkcə Boz aya 14 gün düşüb. Boz ay inciməsin deyə, hər ay ömründən bir gün bu aya verib. Lakin Boz ay yenə narazı qalıb. Bunu görən ayların bəzisi ömründən bir gün də götürüb Boz aya verib. Elə ona görə də ayların bəzisi 30 gün, bəzisi isə 31 gündən ibarətdir. Deyilənlərə görə, Boz ayda havaların bu cür dəyişkən olmasının səbəbi hər aydan pay aldığına işarədir.
Folklorşünas deyir ki, martda müxtəlif ayların iqlim şəraiti özünü göstərir. Sən demə, ona görə də martın bir günü mülayim, bir günü yağışlı, bir günü isə küləkli keçir. Ən nəhayət, xalq arasında “Mart çıxdı, dərd çıxdı. Hamı yaza mərd çıxdı” deyimi belə yaranır.
MÜŞFİQƏ
Xəbər lenti
Hamısına baxSosial
24 May 23:19
Dünya
24 May 22:16
Dünya
24 May 21:35
Hadisə
24 May 20:09
Sosial
24 May 19:20
Xəbər lenti
24 May 18:35
Dünya
24 May 17:22
Dünya
24 May 16:43
Dünya
24 May 15:30
Sosial
24 May 14:17
İdman
24 May 13:24
Xəbər lenti
24 May 12:21
Dünya
24 May 11:32
Dünya
24 May 10:19
Dünya
24 May 09:25
Siyasət
24 May 08:54
Elm
24 May 07:54
Siyasət
23 May 23:07
Dünya
23 May 22:24
Dünya
23 May 21:38
Maraqlı
23 May 20:17
Maraqlı
23 May 19:25
Dünya
23 May 19:07
Dünya
23 May 18:41
Dünya
23 May 18:16
Dünya
23 May 17:19
Dünya
23 May 16:30
Analitik
23 May 16:19
Analitik
23 May 16:17
Mədəniyyət
23 May 15:45
Siyasət
23 May 15:23
Dünya
23 May 14:37
Xəbər lenti
23 May 14:10
Dünya
23 May 13:52
İdman
23 May 13:49
Gündəm
23 May 13:20
Gündəm
23 May 12:58
Gündəm
23 May 12:32
Gündəm
23 May 12:25
Gündəm
23 May 11:50
MEDİA
23 May 11:34
Gündəm
23 May 11:17
İqtisadiyyat
23 May 10:59
İqtisadiyyat
23 May 10:35
Gündəm
23 May 10:12
Analitik
23 May 09:55
Analitik
23 May 09:31
Sosial
23 May 09:16
Ədəbiyyat
23 May 08:50
Ədəbiyyat
23 May 08:34
Dünya
23 May 08:03
İdman
23 May 07:55
Siyasət
23 May 07:55
Siyasət
23 May 07:54
Dünya
22 May 23:42
Sosial
22 May 23:35
Dünya
22 May 23:21
Dünya
22 May 22:49
Dünya
22 May 22:30
Dünya
22 May 22:16
Dünya
22 May 21:58
Dünya
22 May 21:25
İqtisadiyyat
22 May 21:13
Dünya
22 May 20:43
Dünya
22 May 20:31
Dünya
22 May 20:19
Dünya
22 May 19:50
Xəbər lenti
22 May 19:22
İdman
22 May 19:10
Xəbər lenti
22 May 18:19

