Qorxuların ən dəhşətlis i- unudulmaq qorxusu
30.07.2022 [10:29]
MÜŞFİQƏ
Dünyadakı ən böyük qorxu unudulmaqdır. Bu hissi yaşayan insanlar diqqətdən kənarda qalmaqdan çox qorxur və özlərini dəyərsiz hiss edirlər. Onlar üçün ölüm qorxusundan belə dəhşətlidir...
Viktor Hüqonun “Bir məhkumun son günü” əsərini oxuduqdan sonra bu fikir ilə barışmalı olursan. Hüqo adsız qəhrəmanın dilindən edam hökmünün bir insana necə təsir etdiyini təsvir edir. Əsərdə edama məhkum edilmiş şəxsin öz dilindən son günləri nəql olunur. Öləcəyini bilən bir insan hansı hisləri keçirə bilər? Bu çətin sualın altından, yəqin ki, ancaq Hüqo kimi dahi yazıçı qalxa bilərdi. Əgər bu gün dünyanın əksər ölkələrində edam hökmü ləğv olunubsa, bunda mütləq Hüqonun payı vardır.
Yazıçının təxəyyülünün məhsulu olan qısa roman əslində çoxlarımızın həyatına işıq tutur. Müəllifin kitabı yazmaqda məqsədi edam qanununun faciəvi gerçəkliyini göz önünə sərməklə yanaşı, unudulmaq qorxusu və xatırlanmaq ehtiyacının önəmini vurğulamaq idi. Bunun ən aydın olduğu hissə məhkumun kiçik qızı ilə olan görüş səhnəsi idi. Kitabda məhkum: “Bir müddət öncə mən də hər kəs kimi bir insan idim” - deyir. Lakin bir müddət ərzində o, zahirən o qədər dəyişir ki, hətta öz qızı belə onu tanımır. Düşünün ki, bir atanın edamına sayılı günlər qalır. O, hər dəqiqə qızı ilə görüşəcəyi və sadəcə onu görəcəyi ümidlə yaşayır. Amma qızı onu artıq unudub. Atanı edam edilməkdən daha çox qızının unutması yaralamışdı:
“Mənim kiçik Mariam!” Onu hıçqırıqla sinəmə sıxdım. O, mənə dedi: “Ah! Məni incidirsən, cənab.”
“Cənab?” Onun kiçik əllərini əllərimin arasına alaraq ona dedim: “Qulaq as, Mari, məni tanımırsan?”
“Əlbəttə, yox!” o, gözəl gözləri ilə mənə baxaraq cavab verdi.
“Yaxşı bax” deyə təkrar etdim...Yazıq qızım artıq bir ilə yaxındır ki, məni görmürdü. Məni, üzümü, danışığımı, səs tonumu belə unutmuşdu. Deyəsən, artıq yoxa çıxmışdım. Mən daha ata deyiləm! Mən əslində ata sözünü eşitməməyə məhkum edilmişdim. Bütün qəlbinlə, dünyada tək varlıq kimi sevdiyin birinin səni unutması olduqca ağırdır”. Ölməyə məhkum edilmiş birinin istədiyi yeganə təsəllisi də əlindən alınmışdı. “Bundan sonra heç nə istəmirdim. Ürəyimin son həssas teli də qırılmışdı. Mən hazıram! Artıq nə istəyirsiniz, edin!”- deyib özünü cəllada təslim etdi.
Psixologiya elminə nəzər salsaq, unudulmaq qorxusu əslində bir patalogiyadır. Psixoloq İlhamə Vəliqızı deyir ki, amneziya, alzheimer kimi çox yayılan bir patalogiya olmasa da, həmin insanlar üçün dəyərli bir şeyi itirmək fəlakətə bərabərdir: “Səbəb, uşaq vaxtı çox tək qalmaları və ya ətrafdan təcrid olmalarıdır. Həmin insanların şüurunda təklənmə fobiyası yaranır. Nəticədə “Məni hamı unudur”, “Mən heç kimə lazım deyiləm” düşüncəsinə qapılırlar. Buna elmdə “atazaqorafobiya” da deyilir. İçinəqapanıq insanlarda bu simptomlar daha çox özünü büruzə verir. Belə insanlar ünsiyyətcil olmurlar, aktiv həyat tərzi keçirmirlər. Utancaq olur və yaxud əhvalları hər zaman aşağı olur. Bu tip insanlarda bu patalogiyaya tutulma riski daha yüksəkdir. Əslində hamısının təməlində qorxu yaşanır. Belə insanlar yaşlandıqca daha çox alzheimer xəstələri olurlar. Çünki o fobiyadan o qədər çox qorxurlar ki, istər-istəməz bu xəstəliyə bir növ yol açmış olurlar”.
Xəbər lenti
Hamısına baxDünya
24 Avqust 20:28
Dünya
24 Avqust 19:58
Dünya
24 Avqust 19:36
Elm
24 Avqust 18:55
Sosial
24 Avqust 18:25
Mədəniyyət
24 Avqust 17:55
Elm
24 Avqust 17:25
Sosial
24 Avqust 16:42
Sosial
24 Avqust 15:50
Siyasət
24 Avqust 15:43
Siyasət
24 Avqust 15:42
Siyasət
24 Avqust 15:39
Mədəniyyət
24 Avqust 15:31
Mədəniyyət
24 Avqust 14:59
İqtisadiyyat
24 Avqust 14:28
Dünya
24 Avqust 13:47
Dünya
24 Avqust 12:45
Gündəm
24 Avqust 11:59
Dünya
24 Avqust 11:45
Gündəm
24 Avqust 11:19
Dünya
24 Avqust 10:30
Dünya
24 Avqust 09:33
Sosial
24 Avqust 08:45
Dünya
23 Avqust 23:56
Gündəm
23 Avqust 23:17
Dünya
23 Avqust 23:15
Gündəm
23 Avqust 22:54
Gündəm
23 Avqust 22:50
Dünya
23 Avqust 22:47
Gündəm
23 Avqust 22:35
Dünya
23 Avqust 21:57
Gündəm
23 Avqust 21:35
Dünya
23 Avqust 21:35
Ədəbiyyat
23 Avqust 21:05
Gündəm
23 Avqust 20:54
Dünya
23 Avqust 20:53
Gündəm
23 Avqust 20:35
Dünya
23 Avqust 20:32
Gündəm
23 Avqust 20:18
Dünya
23 Avqust 19:59
Dünya
23 Avqust 19:38
Gündəm
23 Avqust 19:22
Gündəm
23 Avqust 19:05
İqtisadiyyat
23 Avqust 18:57
Elm
23 Avqust 18:26
Gündəm
23 Avqust 18:15
Elm
23 Avqust 17:58
İdman
23 Avqust 17:25
Gündəm
23 Avqust 17:21
Sosial
23 Avqust 16:57
Gündəm
23 Avqust 16:29
Sosial
23 Avqust 16:10
Gündəm
23 Avqust 15:59
Sosial
23 Avqust 15:25
Gündəm
23 Avqust 15:17
Gündəm
23 Avqust 14:39
Gündəm
23 Avqust 14:24
Elm
23 Avqust 14:20
Gündəm
23 Avqust 13:46
Sosial
23 Avqust 13:39
Gündəm
23 Avqust 13:06
Dünya
23 Avqust 12:46
Gündəm
23 Avqust 12:15
İdman
23 Avqust 11:45
Sosial
23 Avqust 11:24
Sosial
23 Avqust 11:23
Xəbər lenti
23 Avqust 11:19
Gündəm
23 Avqust 11:17
Gündəm
23 Avqust 11:11
Dünya
23 Avqust 10:30

