“Belə qəmli dayanma”... müəlliflərin ortaq iztirabı
13.12.2023 [14:30]
MÜŞFİQƏ
Görüşünə gəlmişəm,
Sən ey gözü bənövşə.
Gözü nəmli dayanma,
Belə qəmli dayanma.
Bu mahnın hər bir notu qəlbləri riqqətə gətirir. Sanki səninlə dərdləşir, gözünün yaşını silib,üzünə təbəssüm qondurmaq üçün əlindən gələni edir. Qəm-qüssədən uzaqlaşdırır. Sevənlər üçün ayrıca dünya yaradır. Həmin dünyada nə qəmə, nə də kədərə yer var. Burada insanın üzünə Günəş gülür, çiçəklər açır, insan özünə bir sevinc tapır. Bəli, bütün bunları bir mahnı insana yaşadır. Həmin dünya isə Talehin dünyası idi. Bu bəstə müəllifinin hayqırtısıydı, desək heç də yanılmarıq. Görəsən, kim üçün yazılmışdı bu mahnı? Gözləri ağlamaqdan qurumayan anası üçün idi, yoxsa... bambaşqa hekayənin heç vaxt qələmə alınmayan ilk cümləsi idi bu mahnı?
Söhbət təbii ki, “Belə qəmli dayanma” bəstəsindən gedir. İlk dəfə onu Xalq artisti, böyük sənətkar Flora Kərimovanın ifasında dinləmişdik. Sonra bu mahnıya bir çox yeni nəfəslər verildi. Sözləri Şamxal Rüstəmə, musiqisi isə haqqında bir azdan danışacağımız Taleh Hacıyeva məxsusdur. Taleh Hacıyev Şərqdə ilk opera yazan qadın bəstəkar Şəfiqə Axundovanın oğlundan başqası deyildi.
Səninlə dindi dünya,
Sevin, sənindir dünya.
Sevənlərindir dünya,
Belə qəmli dayanma.
Çox gənc yaşlarından ailə həyatı quran Şəfiqə xanımın evliliyi uzunömürlü olmadı. Həyat yoldaşı sənətinə mane olurdu. Aralarında tez-tez narazılıqlar yaranan bəstəkar çarəni yeganə oğlu Taleh Hacıyev ilə birlikdə getməkdə gördü. Deyilənə görə, Səməd Vurğun məşhur “Aygün” poemasını ona həsr etmişdi. Onlar ayrılanda Taleh hələ kiçik idi. Buna baxmayaraq, sevgi ilə əhatələnmişdi. Yaxınları bundan xəbər tutmasalar da onun musiqiyə çox böyük həvəsi vardı. 18-20 yaşlarında yazdığı “Belə qəmli dayanma” mahnısı” ilə istedadı üzə çıxdı. Anası tərəfindən yazılan ilk operanın konsertmeysteri də elə özü idi. “Tale danışanda insan susar”, deyiblər. Talehin musiqiləri dilə gələndə bütün ölkə susdu və onu dinlədi. Günlərin bir günü səssizləşdi, içinə qapandı. Gənc yaşında ruhi xəstəliyə düçar oldu. Nə qədər müalicə olsa da, səhhəti düzəlmədi ki, düzəlmədi. Ömrünü 2008-ci ildə Maştağada yerləşən ruhi əsəb xəstəxanasında başa vurdu. Ölümü 40 gün anasından gizli saxlanıldı. 40-cı günündə isə...
Var soyuğu, var odu,
Bu yol sevgi yoludur,
Ürək sözlə doludur,
Belə qəmli dayanma.
Könlüm, bulud deyilsən,
Sınıq ümid deyilsən.
Sən ki, sükut deyilsən,
Belə qəmli dayanma.
Anası beşcə il Talehsiz yaşaya bildi. 2013-cü il iyulda 26-da səssiz-səmirsiz gözlərini yumdu. Tale onu oğluna qovuşdurdu.
Bəs bu sözlərin müəllifi olan Şamxal Rüstəm kim idi? Niyə bu ad və soyad bir çox insanlara tanış deyil? Niyə bu cür sənət əsərinin sahibini yetərincə tanımırıq? Şamxal müəllimin mətbuata müsahibəsi bu fikri bir daha təsdiqləyir. Ürək sızıldadır:
“- Şamxal bəy, çoxdandır görünmürsüz, haralardasız?
- Yerlə göyün arasında...
- Yerlə göyün arasında bir yer tapa bilmirsiz?
- Belə də, hər halda ürəkaçan yer deyil bu aralıq qalmaq üçün...
- Nə işlə məşğulsuz?
- Heç bir işlə, həkimlərə dostluq edə-edə yaşamaqla məşğulam.
- Demək işləmirsiz, bəs necə dolanırsız?
- Əvvəllər radioda işləmişəm, indi ta işləmirəm. Pensiya alıram. İkinci qrup əliləm.
- Demək olar ki, dərc olunmursuz, heç olmasa yazırsızmı? - Hə, son vaxtlar çox az dərc olunuram. Heç yerə getmirəm axı. Amma yazmağına, yazıram. Yazıb atıram, qalır. Amma özüm heç yerdə çap olunmuram. (red: stolun üstündəki dərman dolu selafon torbanı göstərir). Dərmanlar acıdır, amma həyata qaytarır, ağrılarımı azaldır.”
Ağrıları azaldmadı böyük şairin. Elə bu müsahibədən sonra onu itirdik. Vaxtilə səsi radio dalğalarından, şeirləri gənclərin yaddaşından əskik olmazdı. Həyatda yaşadığı ağrı-acılar, uğursuzluqlar, bir də əsərləri ona həmdəm oldu. Şəfəq Nasirin də dediyi kimi, ağrı-acılarını, iztirablarını, bütün uğursuzluqlarını - bir şələ mənəvi yükünü ürəyinə, çiyninə alıb əbədi evinə köçdü.
Xəbər lenti
Hamısına baxİqtisadiyyat
14 Yanvar 23:37
Dünya
14 Yanvar 23:12
İdman
14 Yanvar 22:48
Hadisə
14 Yanvar 22:25
Sosial
14 Yanvar 21:52
Dünya
14 Yanvar 21:17
YAP xəbərləri
14 Yanvar 21:04
Dünya
14 Yanvar 20:43
Dünya
14 Yanvar 20:33
Dünya
14 Yanvar 20:18
Dünya
14 Yanvar 19:56
Müsahibə
14 Yanvar 19:30
İqtisadiyyat
14 Yanvar 19:21
YAP xəbərləri
14 Yanvar 18:43
YAP xəbərləri
14 Yanvar 18:22
Siyasət
14 Yanvar 18:11
Xəbər lenti
14 Yanvar 18:05
YAP xəbərləri
14 Yanvar 17:56
YAP xəbərləri
14 Yanvar 17:40
Sosial
14 Yanvar 17:10
Gündəm
14 Yanvar 17:08
YAP xəbərləri
14 Yanvar 17:04
Xəbər lenti
14 Yanvar 17:00
Dünya
14 Yanvar 16:39
İqtisadiyyat
14 Yanvar 15:41
Sosial
14 Yanvar 15:24
YAP xəbərləri
14 Yanvar 14:59
Dünya
14 Yanvar 14:38
Sosial
14 Yanvar 14:21
Dünya
14 Yanvar 13:49
Sosial
14 Yanvar 13:27
Sosial
14 Yanvar 13:03
YAP xəbərləri
14 Yanvar 12:46
YAP xəbərləri
14 Yanvar 12:42
Sosial
14 Yanvar 12:37
Siyasət
14 Yanvar 12:15
İqtisadiyyat
14 Yanvar 12:14
İqtisadiyyat
14 Yanvar 12:13
Hadisə
14 Yanvar 12:13
Siyasət
14 Yanvar 11:59
İqtisadiyyat
14 Yanvar 11:33
Müsahibə
14 Yanvar 11:06
İqtisadiyyat
14 Yanvar 10:57
Sosial
14 Yanvar 10:37
Sosial
14 Yanvar 10:35
Hadisə
14 Yanvar 10:28
Analitik
14 Yanvar 10:12
Analitik
14 Yanvar 09:55
İqtisadiyyat
14 Yanvar 09:30
Analitik
14 Yanvar 09:13
Sosial
14 Yanvar 08:52
Sosial
14 Yanvar 08:36
Dünya
13 Yanvar 23:39
Dünya
13 Yanvar 23:17
İdman
13 Yanvar 22:40
Siyasət
13 Yanvar 22:36
Dünya
13 Yanvar 22:14
Dünya
13 Yanvar 21:53
Dünya
13 Yanvar 21:20
Dünya
13 Yanvar 20:45
Sosial
13 Yanvar 20:18
Siyasət
13 Yanvar 20:01
İqtisadiyyat
13 Yanvar 19:52
Dünya
13 Yanvar 19:26
Gündəm
13 Yanvar 19:04
Siyasət
13 Yanvar 19:00
Siyasət
13 Yanvar 18:58
YAP xəbərləri
13 Yanvar 18:49
Siyasət
13 Yanvar 18:47
Gündəm
13 Yanvar 18:38

