Antarktidanın dərinliklərində alimləri təəccübləndirən yeraltı təkanlar qeydə alınıb
21.06.2026 [17:25]
ABŞ və İspaniyadan olan alimlər dərin öyrənmə alqoritmlərindən istifadə edərək, Şərqi Antarktidadakı Devid buzlağının altında 100–150 kilometr dərinlikdə 510 zəlzələ aşkarlayıblar. Bu bölgədə seysmik aktivlik demək olar ki, qeyri-mümkün hesab edilirdi, çünki ərazi tektonik plitələrin sərhədlərindən uzaqda yerləşir.
AZƏRTAC xəbər verir ki, tədqiqatın nəticələri “Science” jurnalında dərc olunub.
Məlumatlar 49 seysmik stansiyadan toplanıb. Süni intellekt əsaslı alqoritm dalğaları bir-birindən fərqləndirərək zəlzələ ocaqlarının yerini dəqiq müəyyən etməyə imkan verib. Yeraltı təkanların maqnitudası 1,6 ilə 3,5 arasında olub.
Tədqiqatçılar etiraf edirlər ki, orta dərinliklərdə baş verən plitədaxili zəlzələləri izah etmək xüsusilə çətindir, çünki yuxarı mantiyada yüksək temperatur və təzyiq şəraiti kövrək dağıntıların yaranmasına imkan vermir.
Bu hadisənin izahı geoloji xüsusiyyətlə bağlıdır. Belə ki, Şərqi Antarktidanın qalın və soyuq plitəsi ilə Qərbi Antarktidanın nazik və isti plitəsi arasındakı sərhəd gərginliyin toplanmasına səbəb olur. Aşağıdan isti mantiyanın, yuxarıdan isə ağır buzlağın yaratdığı təzyiqlə birlikdə bu amil böyük dərinliklərdə çatların əmələ gəlməsinə gətirib çıxarır.
Müəmmalı qalan məsələ 510 təkanın hamısının məhz Devid buzlağının altında cəmləşməsidir. Belə ki, oxşar şərait Transantarktika dağlarının digər hissələri boyunca da mövcuddur. Müəlliflər hesab edirlər ki, buna əlavə yerli amillər də təsir edə bilər.
Xəbər lenti
Hamısına bax
Dünya
05 Avqust 23:51
Dünya
05 Avqust 23:15
Dünya
05 Avqust 22:58
Dünya
05 Avqust 22:36
YAP xəbərləri
05 Avqust 22:23
İdman
05 Avqust 22:19
Dünya
05 Avqust 21:57
İqtisadiyyat
05 Avqust 21:37
Dünya
05 Avqust 21:28
Elm
05 Avqust 21:22
İqtisadiyyat
05 Avqust 20:50
Dünya
05 Avqust 20:47
Dünya
05 Avqust 20:15
Dünya
05 Avqust 19:50
İqtisadiyyat
05 Avqust 19:29
Dünya
05 Avqust 19:15
Dünya
05 Avqust 18:53
Turizm
05 Avqust 18:49
İqtisadiyyat
05 Avqust 18:48
Sosial
05 Avqust 18:45
Mədəniyyət
05 Avqust 18:33
Dünya
05 Avqust 18:20
Dünya
05 Avqust 18:11
Dünya
05 Avqust 17:49
İqtisadiyyat
05 Avqust 17:28
Sosial
05 Avqust 17:25
Dünya
05 Avqust 17:10
Dünya
05 Avqust 16:50
Elm
05 Avqust 16:41
İqtisadiyyat
05 Avqust 16:37
Sosial
05 Avqust 16:30
Dünya
05 Avqust 16:26
İdman
05 Avqust 16:06
İqtisadiyyat
05 Avqust 15:55
Dünya
05 Avqust 15:54
Mədəniyyət
05 Avqust 15:50
Elm
05 Avqust 15:45
Sosial
05 Avqust 15:45
Dünya
05 Avqust 15:32
İqtisadiyyat
05 Avqust 15:23
İdman
05 Avqust 15:20
Dünya
05 Avqust 14:59
Siyasət
05 Avqust 14:57
İdman
05 Avqust 14:55
İqtisadiyyat
05 Avqust 14:50
Sosial
05 Avqust 14:48
Turizm
05 Avqust 14:45
Mədəniyyət
05 Avqust 14:44
Elm
05 Avqust 14:42
İqtisadiyyat
05 Avqust 14:29
Dünya
05 Avqust 14:24
Siyasət
05 Avqust 14:10
İqtisadiyyat
05 Avqust 13:58
Dünya
05 Avqust 13:54
Elm
05 Avqust 13:45
İdman
05 Avqust 13:35
Dünya
05 Avqust 13:29
İqtisadiyyat
05 Avqust 13:25
Elm
05 Avqust 13:25
Mədəniyyət
05 Avqust 12:58
İqtisadiyyat
05 Avqust 12:55
Xəbər lenti
05 Avqust 12:55
İdman
05 Avqust 12:55
Elm
05 Avqust 12:48
Dünya
05 Avqust 12:45
İdman
05 Avqust 12:35
Mədəniyyət
05 Avqust 12:33
Dünya
05 Avqust 12:25
Sosial
05 Avqust 12:25
İqtisadiyyat
05 Avqust 12:10
