3 OKTYABR 1993: AZƏRBAYCAN DÖVLƏTÇİLİYİNİN YENİ İNKİŞAF MƏRHƏLƏSİ

Bakı:

20 °C

60 %

2 m/s

Əlaqə

AZ RU EN

Ana səhifə / Arxiv / 3 OKTYABR 1993: AZƏRBAYCAN DÖVLƏTÇİLİYİNİN YENİ İNKİŞAF MƏRHƏLƏSİ

3 OKTYABR 1993: AZƏRBAYCAN DÖVLƏTÇİLİYİNİN YENİ İNKİŞAF MƏRHƏLƏSİ

30.09.2026 [15:55]

Nurlana Axundzadə
42 saylı Uşaq Bağçasının müdiri, YAP Nərimanov rayon təşkilatı üzrə ƏPT sədri

Azərbaycanın müasir siyasi tarixində ayrı-ayrı tarixlər vardır ki, onların əhəmiyyəti yalnız baş
verdiyi günlə məhdudlaşmır. Belə tarixlər ölkənin dövlətçilik inkişafında yeni mərhələlərin
başlanğıcını ifadə edir. 3 oktyabr 1993-cü il də Azərbaycan Respublikasının müstəqillik tarixində bu
xüsusiyyətə malik mühüm siyasi hadisələrdəndir. Həmin gün Heydər Əlirza oğlu Əliyev ümumxalq
səsverməsi nəticəsində Azərbaycan Respublikasının Prezidenti seçildi. Bu hadisə müstəqil dövlət
quruculuğunun, təhlükəsizliyin və ərazi bütövlüyünün təmin edilməsi, iqtisadiyyatın bərpası və
Azərbaycanın beynəlxalq əlaqələrinin inkişafı ilə bağlı sonrakı proseslər baxımından mühim
mərhələ oldu.
1991-ci ildə dövlət müstəqilliyini bərpa edən Azərbaycan qarşısında yeni siyasi və hüquqi
institutların yaradılması, iqtisadi sistemin yenidən qurulması, təhlükəsizliyin təmin olunması və
beynəlxalq münasibətlər sistemində öz yerinin müəyyənləşdirilməsi kimi mürəkkəb vəzifələr
dayanırdı. Müstəqilliyin ilk illərində siyasi qeyri-sabitlik, iqtisadi çətinliklər və hərbi-siyasi
gərginlik dövlət idarəçiliyini ciddi sınaqlarla üz-üzə qoymuşdu. 1993-cü ilin yayında vəziyyət daha
da mürəkkəbləşdi. Belə bir şəraitdə Heydər Əliyevin siyasi proseslərə qayıdışı mühüm hadisəyə
çevrildi. 15 iyun 1993-cü ildə o, Azərbaycan Respublikası Ali Sovetinin sədri seçildi, iyunun 24-dən
isə Prezident səlahiyyətlərini həyata keçirməyə başladı. Ardınca 3 oktyabrda keçirilən ümumxalq
səsverməsi ilə Prezident seçildi. Beləliklə, həmin tarix siyasi idarəetmənin yeni mərhələsinin
hüquqi-siyasi təsdiqi kimi Azərbaycan tarixində özünəməxsus yer tutdu. 1995-ci ildə Azərbaycan
Respublikasının Konstitusiyasının qəbul edilməsi bu baxımdan mühüm mərhələ təşkil etdi.
Konstitusiya dövlət hakimiyyətinin təşkilinin əsaslarını, insan və vətəndaş hüquq və azadlıqlarını,
dövlət quruluşunun fundamental prinsiplərini müəyyənləşdirdi.
Heydər Əliyevin 1993–2003-cü illərdəki fəaliyyətinin əsas istiqamətləri müstəqil dövlət quruculuğu,
təhlükəsizlik və ərazi bütövlüyü, iqtisadiyyatın bərpası, demokratik inkişaf və beynəlxalq əlaqələrin
genişləndirilməsi ilə əlaqələndirilir. Bu mərhələdə dövlət idarəçiliyinin institusional əsaslarının
möhkəmləndirilməsi Azərbaycan Respublikasının sonrakı inkişafı üçün mühüm zəmin yaratdı.

Heydər Əliyev və İlham Əliyev dövrlərini eyni tarixi xətt üzərində araşdırarkən dövlətçilik
siyasətinin müxtəlif mərhələlərini görmək mümkündür. 1993-cü il müstəqil Azərbaycanın siyasi
sabitliyinin və dövlət institutlarının möhkəmləndirilməsi baxımından mühüm mərhələ olduğu halda,
sonrakı dövr həmin institusional bazanın inkişaf etdirilməsi və yeni iqtisadi, sosial, diplomatik və
təhlükəsizlik reallıqlarına uyğunlaşdırılması ilə xarakterizə olunur.
Tarixi proseslərin elmi təhlili şəxsiyyətləri yalnız emosional qiymətləndirmə ilə deyil, onların
fəaliyyətinin konkret siyasi, hüquqi və iqtisadi nəticələri, dövrün şərtləri və cəmiyyətə təsiri əsasında
araşdırmağı tələb edir.

Paylaş:

Baxılıb: 51 dəfə